Media we współczesnym świecie odgrywają ogromną rolę. Trudno też sobie wyobrazić życia bez nich. Codziennie i na każdym kroku mamy z nimi do czynienia, zarówno poprzez prasę drukowaną, radio, telewizję na Internecie kończąc. Media informują i dają rozrywkę, pozwalając odetchnąć po pracowitym dniu, ale także uczą i kształtują światopogląd oraz postawę życiową. Dynamiczny rozwój technologii i pojawienie się Internetu pozwala na szybki i łatwy dostęp do informacji, a także nieograniczona możliwość kontaktów za pośrednictwem komunikatorów. To wszystko umożliwia prawie natychmiastowe aktualizacje informacji praktycznie z każdego miejsca na świecie. Za pośrednictwem mediów możemy także odbyć wirtualne podróże i przenieść się do odległych miejsc nie ruszając się z domu. Zakres pojęcia prawa mediów jest niezwykle szeroki, ponieważ musi uwzględnić wszystkie aspekty funkcjonowania zarówno osób fizycznych, jak i przedsiębiorców w przestrzeni medialnej (nie tylko wirtualnej). Dlatego ustawodawca nie wyodrębnia wprost takiej gałęzi prawa, rozpraszając regulację po wielu aktach prawnych.

    Dane podane w formularzu będą przetwarzane przez Kancelarię Prawną RPMS z siedzibą w Poznaniu wyłącznie w celu realizacji zgłoszenia oraz według zasad zawartych w Polityce prywatności

    Zaufali nam

    marki - zarejestrowanie znaku

    Pojęcie prawa mediów

    Prawo mediów to pojęcie o szerokim zakresie ze względu na różnorodny obszar działalności medialnej. Szeroko pojęte media towarzyszą nam w życiu codziennym nieustannie. Dynamiczny rozwój Internetu sprawił, że określenie mediów dotyczy nie tylko prasy, radia czy telewizji, ale także mediów społecznościowych, które stały się miejscem nie tylko prywatnych kontaktów, lecz również polem biznesowych działań.

    Zasady komunikacji za pośrednictwem różnego rodzaju mediów regulują normy prawne zawarte w konstytucji i ustawach jak również ratyfikowanych umowach międzynarodowych i prawie europejskim. Prawo mediów zatem obejmuje zarówno zagadnienia związane z przepisami funkcjonowania nadawców radiowych i telewizyjnych, prawa prasowego, prawa autorskiego, jak i prawa reklamy. Oznacza to, że obszar działania mediów podlega określonym regułom i zasadom, które określają nie tylko prawa, ale także obowiązki.

    W przestrzeni medialnej spotykamy się z różnego rodzaju formami wypowiedzi. Najczęściej jest to słowo pisane i mówione. Państwo ma obowiązek zagwarantowania obywatelom prawo do uzyskania informacji oraz prawo do własnych poglądów, czyli swobody opinii. Innym zagwarantowanym prawnie przywilejem jest wolność wypowiedzi.

    Na wolność wypowiedzi składa się:

    • swoboda głoszenia poglądów poprzez różne formy wyrazu, np. ustne, pisemne i poprzez inne formy wypowiedzi artystycznej;
    • swobodny dostęp do otrzymywania i przekazywania informacji i idei bez ingerencji władz publicznych;
    • wolność mediów.

    We współczesnych demokracjach swoboda wypowiedzi jest uważana za jedno z podstawowych praw człowieka. Bez tego demokratyczne społeczeństwo nie mogłoby istnieć i prawidłowo funkcjonować. Aby móc korzystać z innych swobód, musi być zapewnione to podstawowe – wolność wypowiedzi. Społeczeństwo musi mieć prawo do swobody wyrażania poglądów, pozyskiwania i przekazywania informacji, by móc potem kształtować, organizować inne formy obywatelskiej aktywności. To podstawowe prawo zapewniają konstytucje państw i inne równoważne akty prawne.

    Każde demokratyczne państwo zapewnia swoim obywatelom wolność słowa. Prawo to w przestrzeni europejskiej zapewnia Europejska Konwencja Praw Człowieka (art.11).

    Na gruncie stricte Polskim to Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej gwarantuje wolność wypowiedzi, określoną w art. 54 Konstytucji RP. Oznacza to, że każdy ma prawo do swobodnego wyrażania poglądów, a także pozyskiwania (art. 61 Konstytucji RP) i rozpowszechniania uzyskanych informacji (art. 14 Konstytucji RP). Wolność wypowiedzi gwarantuje także zakaz cenzury środków masowego przekazu. Wolność wypowiedzi może się odbywać za pośrednictwem następujących środków przekazu:

    • prasa;
    • radio;
    • telewizja;
    • Internet;
    • dzieła sztuki;
    • plakaty;
    • płyty;
    • wystawy;
    • odczyty;
    • gesty.

    Wolność słowa to także dostęp do krajowych i zagranicznych źródeł informacji.

    Podstawy prawne prawa mediów w Polsce

    Oprócz Konstytucji RP funkcjonowanie podmiotów z sektora mediów w Polsce regulują:

    • ustawa prawo prasowe;
    • ustawa o radiofonii i telewizji;
    • ustawa o kinematografii;
    • ustawa o prawach autorskich i prawach pokrewnych;
    • kodeks cywilny;
    • prawo własności przemysłowej;
    • ustawa o świadczeniu usług drogą elektroniczną;
    • ustawy sektorowe, które mogą wprowadzać ograniczenia dotyczące treści reklam w mediach (np. ustawa o ochronie zdrowia przed następstwami użycia tytoniu);
    • ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów;
    • ustawa o ochronie praw konsumenta;

    ustawa o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym.Istotne znaczenie ma również Rada Mediów Narodowych. To kolegialny organ pełniący m.in. funkcję doradczą w zakresie mediów publicznych. Organem regulacyjnym dla mediów (np. platform telewizyjnych i radiowych) jest Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji, działająca na podstawie przepisów ustawy o radiofonii i telewizji.

    Jako członek Unii Europejskiej Polska jest również zobowiązana do respektowania rozporządzenia RODO. Stosują je przede wszystkim podmioty, które w związku z wykonywaną działalnością gospodarczą przetwarzają znaczne ilości danych osobowych. Organem regulacyjnym w zakresie RODO jest Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych.

    Niezależnie od przepisów prawa krajowego należy pamiętać, że zastosowanie w zakresie prawa mediów znajdują również dyrektywy oraz rozporządzenia unijne, w tym dyrektywa o audiowizualnych usługach medialnych, czy rozporządzenie nr 2019/1150 w sprawie propagowania sprawiedliwości i przejrzystości dla użytkowników biznesowych korzystających z usług pośrednictwa internetowego.

    Tak szeroki zakres regulacji sprawia, że przedsiębiorcom działającym w sektorze mediów bardzo często trudno zorientować się w spoczywających na nich obowiązkach względem organów państwowych.Niezbędna może okazać się pomoc kancelarii prawnej, która zadba o formalnoprawny aspekt prowadzenia działalności gospodarczej.

    Prawo prasowe

    Prawo prasowe reguluje przede wszystkim ustawa z dnia 26 stycznia 1984 r. Prawo Prasowe z późniejszymi zmianami. Określa ona prawa i obowiązki dziennikarzy, redaktorów naczelnych i wydawców. Mówi także o prawach i obowiązkach osób udzielających mediom informacji.

    O prawach i obowiązkach dziennikarzy mówi rozdział 2 Prawa Prasowego. Przede wszystkim zadaniem dziennikarza jest służba społeczeństwu i państwu. Ma on obowiązek działania zgodnie z etyką zawodową i zasadami współżycia społecznego oraz zgodnie z literą prawa.

    Art. 12.1 ustawy o prawie prasowym nakreśla obowiązki dziennikarzy:

    • Zachować szczególną staranność i rzetelność przy zbieraniu i wykorzystywaniu materiałów prasowych, zwłaszcza sprawdzić zgodność z prawdą uzyskanych wiadomości lub podać ich źródło,

    • Chronić dobra osobiste, a ponadto interesy działających w dobrej wierze informatorów i innych osób, które okazują mu zaufanie,

    • Dbać o poprawność języka i unikać używania wulgaryzmów.

    Ustawa Prawo Prasowe mówi także o uprawnieniu dziennikarzy do pozyskiwania informacji. Podmioty wymienione w art. 4 ustawy są obowiązane do udzielenia informacji. Prawo do udzielania informacji dziennikarzom ma każdy, zgodnie z zasadą wolności słowa i prawem wyrażania krytyki. W wyniku przekazania informacji nikt nie może być narażony na uszczerbek lub zarzut, pod warunkiem, że działał w granicach dozwolonych prawem.

    Choć może się wydawać, że prawo prasowe dotyczy wyłącznie papierowych wydań czasopism po spełnieniu określonych przesłanek obowiązkowej rejestracji w sądzie okręgowym podlegają również strony internetowe (prowadzone na nich blogi). Aby treści cyfrowe podlegały rejestracji muszą być:

    • periodyczne, czyli ukazywać się na stronie internetowej regularnie;
    • skierowane do ogółu społeczeństwa (a nie np. wyłącznie dla zalogowanych użytkowników);
    • informacyjne, czyli traktować o tematyce społecznej, gospodarcze lub polityczne.

    Cyfrowe wydania gazet, które spełniają te warunki również będą podlegały prawu prasowemu.

    Regulacja reklam w prawie mediów

    Przekaz reklamowy w mediach jest bardzo ważny z biznesowego punktu widzenia każdego przedsiębiorcy, ponieważ to on generuje znaczną część zysków wielu firm. Niestety nie zawsze możliwe jest kształtowanie go w sposób dowolny. Liczne ograniczenia w zakresie towarów dotyczą m.in.:

    • alkoholu;
    • wyrobów tytoniowych;
    • żywności;
    • leków i środków farmaceutycznych.

    Z kolei ograniczenia w zakresie usług obejmują m.in.:

    • bankowości;
    • usług płatniczych;
    • ubezpieczeń;
    • kredytów;
    • usług turystycznych.

    Zaniedbanie analizy przekazu reklamowego od strony formalnoprawnej może skończyć się wszczęciem postępowania administracyjnego i nałożeniem dotkliwej kary administracyjnej , często w wysokości nawet kilkuset tysięcy złotych. Dlatego warto skorzystać z pomocy kancelarii prawnej, która oceni zgodność kampanii marketingowej z obowiązującymi przepisami i w razie potrzeby zasugeruje odpowiednie korekty, z zachowaniem języka sprzedażowego i płynących z niego korzyści.

    Prawo mediów a reklama w internecie

    Prawo mediów i reklamy obecne są także w internecie dzięki zróżnicowanym formom przekazu marketingowego. Prawo internetu nie zostało jednak uregulowane w sposób wyczerpujący przez obowiązujące przepisy, co bardzo często wymusza sięganie po istniejące konstrukcje prawne w drodze analogii. Pomoc kancelarii prawnej w zakresie reklamy internetowej dotyczy m.in. takich aspektów działalności, jak:

    • kampanie CPC i CPM;
    • wykorzystanie aktywów własności intelektualnej przy pozycjonowaniu stron internetowych (np. zarejestrowane znaki towarowe);
    • opodatkowanie przychodów z działalności prowadzonej w internecie;
    • zarządzanie powierzchnią stron internetowych;
    • reklamy produktów i usług w internecie.

    Wsparcie prawne jest potrzebne tym bardziej, że wiele biznesów internetowych jest prowadzonych transgranicznie i do zapewnienia zgodności działalności z prawem niezbędna okazuje się znajomość prawa międzynarodowego. W praktyce przy regulacji reklam internetowych zastosowanie mogą znaleźć zarówno normy kodeksu cywilnego, ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, ustawie o własności przemysłowej, jak i wielu innych aktów prawnych.

    Ustawa o Krajowej Radzie Radiofonii i Telewizji

    Radiofonię i telewizję tworzą jednostki publicznej radiofonii i telewizji (media publiczne) oraz podmiotów (nadawców) komercyjnych, które uzyskały koncesję na działalność. Koncesję udziela Przewodniczący Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji na podstawie uchwały KRRiT. Szczegółowe zasady dotyczące radiofonii i telewizji oraz Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji określa ustawa z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji.

    Do zadań radiofonii i telewizji, czyli wszystkich nadawców, zarówno publicznych i komercyjnych należy:

    • dostarczanie informacji,
    • udostępnianie dóbr kultury i sztuki,
    • ułatwianie korzystania z oświaty i dorobku nauki,
    • upowszechnianie edukacji obywatelskiej,
    • dostarczanie rozrywki,
    • popieranie krajowej twórczości audiowizualnej.

    Ustawodawca podzielił nadawców na publicznych i prywatnych (komercyjnych). Na nadawców publicznych ustawa nakłada realizację szczególnego zobowiązania, a mianowicie misję publiczną określoną w art. 21 ustawy o radiofonii i telewizji. Realizacja tego zobowiązania polega na zapewnieniu całemu społeczeństwu zróżnicowanych programów i innych usług w zakresie informacji, publicystyki, kultury, rozrywki, edukacji i sportu cechujących się bezstronnością i pluralizmem, wyważeniem i niezależnością, a także innowacyjnością, wysoką jakością i integralnością przekazu.

    W dyskusji publicznej coraz częściej pojawia się potrzeba konieczności reformy mediów publicznych. Reforma miałaby polegać na położeniu większego nacisku na dbałość o realizację misji publicznej. Pojawiają się także głosy o konieczności reformy Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji. Jednak gruntowna reforma KRRiT czy nawet jej likwidacji wymaga zmiany Konstytucji RP.

    Usługi prawne w zakresie prawa mediów

    Kancelaria świadczy usługi w szeroko pojętym zakresie obszaru prawa mediów. W szczególności skupiając się na:

    • Sporządzaniu opinii prawnych na gruncie prawa prasowego, prawa Internetu czy prawa reklamy;
    • Rejestracji w Sądzie Okręgowym prasy, czasopism i blogów internetowych;
    • Prowadzeniu oceny materiałów prasowych pod kątem zgodności z przepisami prawa i naruszeń dóbr osobistych oraz wolności słowa;
    • Przygotowywaniu sprostowań, odpowiedzi prasowych i reprezentacji w sporach sądowych przeciwko redaktorom, wydawcom czy dziennikarzom;
    • Ochronie wizerunku oraz dóbr osobistych w Internecie;
    • Reprezentacji w sporach dotyczących naruszeń dóbr osobistych;
    • Poradach prawnych i reprezentacji w sporach sądowych związanych z prawem reklamowym;
    • Doradztwie dotyczącym reklam produktów objętych szczególnymi przepisami prawa np. alkohol, wyroby tytoniowe czy leki;
    • Ocenie materiałów publikowanych przez influencerów.

    Nasze Aktualności prawne

    5/5 - (liczba głosów: 2)

    Zaufali nam